Ὁ ἅγιος ἱερομάρτυς Παγκράτιος, ἐπίσκοπος Ταυρομενίας

 

Ὁ ἅγιος ἱερομάρτυς Παγκράτιος, ἐπίσκοπος Ταυρομενίας

Ἑορτάζει τὴν θ΄ (9η) Ἰουλίου.

 

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

 

Προθεὶς ἑαυτὸν Παγκράτιος ὡς βάθρον,

Ἀθλήσεως ἤγειρεν οἶκον ἐκ λίθων.

Παγκράτιος δ’ ἐνάτῃ δῶμ’ ἔδρακε Παγκρατέοντος.

   Τοῦτος ὁ ἅγιος Παγκράτιος ἦταν κατὰ τοὺς χρόνους τοῦ Κυρίου καὶ τῶν Ἀποστόλων, καταγόμενος ἀπὸ τὴν Ἀντιόχεια. Δέχθηκε τὸ ἅγιο βάπτισμα μαζὶ μὲ τὸν πατέρα καὶ τὴν μητέρα του στὴν Ἱερουσαλήμ, κι ἀφοῦ πέθαναν οἱ γονεῖς του, ἄφησε ὅλα τὰ πράγματα τοῦ κόσμου καὶ πῆγε στὰ ὅρια τῆς Μαύρης θαλάσσης· κ’ ἐκεῖ μπῆκε σ’ ἕνα σπήλαιο καὶ ἡσύχαζε κατὰ μόνας, προσέχοντας μόνο στὸν ἑαυτό του καὶ τὸν Θεό.

   Ὅταν δὲ ὁ Ἀπόστολος Πέτρος περιόδευε στὶς πόλεις καὶ δίδασκε, συνάντησε τὸν ἅγιο τοῦτον στὴν Μαύρη θάλασσα καὶ τὸν πῆρε μαζί του στὴν Ἀντιόχεια, κι ἀπὸ τὴν Ἀντιόχεια μετέβη στὰ μέρη τῆς Κιλικίας. Ἐκεῖ δὲ συνάντησε καὶ τὸν ἀπόστολο Παῦλο· ἔτσι λοιπόν, μαζὶ μ’ ἐκεῖνον χειροτόνησε ὁ Κορυφαῖος ἀπόστολος Πέτρος τὸν Κρήσκεντα ἐπίσκοπο στὴν Γαλατία¹, τὸν Μαρκιανὸ στὶς Συρακοῦσες, καὶ τοῦτον τὸν ἅγιο Παγκράτιο στὸ ἐν Σικελίᾳ Ταυρομένιο. Τότε, ἀφοῦ μπῆκε ὁ Παγκράτιος στὸ πλοῖο τῶν ναυκλήρων Λυκαονίδους καὶ Ῥωμύλου πῆγε στὴν ἐπισκοπὴ τοῦ Ταυρομενίου καί, ἐπειδὴ ἔκαμε πολλὰ θαύματα, εἴλκυσε πολλοὺς εἰδωλολάτρες στὴν πίστη τοῦ Χριστοῦ, ἀπὸ τοὺς ὁποίους πρῶτοι ἦσαν οἱ προαναφερθέντες ναύκληροι.

  Γκρέμισε δὲ ὁ ἅγιος καὶ τὰ ἐκεῖ προσκυνούμενα εἴδωλα, τοῦ Φάλκωνος καὶ Λύσσωνος καὶ τῶν λοιπῶν δαιμόνων. Βλέποντας ὅμως ὁ ἡγεμόνας τοῦ τόπου Βονιφάτιος τὰ πολλὰ καὶ φοβερὰ σημεῖα τοῦ ἁγίου, ὑπερεθαύμασε καὶ πίστεψε στὸν Χριστό· γι’ αὐτὸ φρόντισε κι ἔκτισε ἐκκλησία σὲ διάστημα τριάντα ἡμερῶν. Ὁ δὲ ἅγιος Παγκράτιος πορευόταν μπροστὰ θεραπεύοντας ὅλες τὶς νόσους· γι’ αὐτὸ καὶ καθ’ ἑκάστην ἡμέρα προσέτρεχαν πλήθη πολλὰ τῶν εἰδωλολατρῶν καὶ βαπτίζονταν ὑπ’ αὐτοῦ. Καὶ μόνο οἱ μαθητὲς τοῦ αἱρετικοῦ Μοντανοῦ² ἔμειναν στὴν κακοδοξία, οἱ ὁποῖοι, ἐπειδὴ ἐχθρεύονταν τὸν ἅγιο, βρῆκαν εὐκαιρία κι ἐνεργῶντας ἐναντίον του μὲ δολιότητα, ἔχοντας μαζί τους καὶ κάποιον στρατηγὸ Ἀρτάγαλο, θανάτωσαν τὸν ἱεράρχη τοῦ Χριστοῦ κι ἔτσι τὸν ἀπέστειλαν –καὶ μὴ θέλοντες– πρὸς τὸν ποθούμενο Κύριο, γιὰ νὰ λάβει παρ’ Ἐκείνου τὰ στεφάνια τῆς ἀθλήσεως.

Ταῖς Αὐτοῦ ἁγίαις πρεσβείαις, Χριστὲ ὁ Θεός, ἐλέησον καὶ σῶσον ἡμᾶς. Ἀμήν.

* «Συναξαριστὴς τῶν δώδεκα μηνῶν» τοῦ Ἁγίου Νικοδήμου τοῦ Ἁγιορείτου, τόμ. 6ος, σελ. 45-47. (Μικρὴ φραστικὴ διασκευή, ὑπὸ ἱερομ. Ν. ἁγιορείτου).

 

1. Ὁ Κρήσκης τοῦτος φαίνεται ὅτι εἶναι ὁ ἴδιος ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἐορτάζεται κατὰ τὴν τριακοστὴ τοῦ παρόντος μηνός, μαζὶ μὲ τοὺς Σίλα, Σιλουανό, Ἐπαινετὸ καὶ Ἀνδρόνικο, ἂν κι ἐκεῖ γράφεται ὅτι ἦταν ἐπίσκοπος Χαλκηδόνος. Διότι οἱ Ἀπόστολοι τὸν τότε καιρὸ δὲν ἔμεναν σ’ ἕνα μόνο τόπο, ἀλλὰ κήρυτταν σὲ διαφορετικὲς πολιτεῖες.

2. Ὁ Μοντανὸς «φύτρωσε» ἀπὸ μία χώρα τῆς Φρυγίας καλουμένη Ἀρδαβάν, ὁ ὁποῖος, ἀφοῦ ἔγινε Χριστιανὸς κι ἀπὸ ἀγάπη στὴν φιλαρχία, ἔγινε ἀρχηγὸς νέας αἱρέσεως κατὰ τὸν δεύτερον αἰῶνα ἀπὸ Χριστοῦ. Τοῦτος κατηγοροῦσε τοὺς γάμους καὶ θέσπιζε νὰ χωρίζονται οἱ παντρεμένοι· ἔλεγε δὲ ὅτι αὐτὸς εἶναι ὁ Παράκλητος, τὸ Πνεῦμα τῆς ἀληθείας‧ εἶχε δὲ καὶ ἄλλα ἀκόμη κακόδοξα φρονήματα. Γι’ αὐτὸ καὶ οἱ ὁπαδοί του ὀνομάζονταν Μοντανιστές.