Οἱ ἅγιοι 40 Μάρτυρες

   

Οἱ ἅγιοι 40 Μάρτυρες

 

   Ἦταν ἡ ἐποχὴ ποὺ τὸ κήρυγμα τοῦ Χριστοῦ ἀνάμεσα σὲ ξίφη καὶ φλόγες, σὲ θηρία καὶ μαρτύρια καὶ ἄλλα ἀπάνθρωπα βασανιστήρια, προχωροῦσε σὰν φλόγα κι αὐτὸ ἄϋλη καὶ θεία κι ἄναψε στὶς ψυχὲς τὸν θεῖο ἔρωτα τῆς ἀγάπης τοῦ Χριστοῦ καὶ κατέτρωγε σὰν φωτιὰ ἀνίκητη τὸν ἁμαρτωλὸ τῆς εἰδωλολατρείας κόσμο.

   Ἀρχὲς τοῦ 4ου μ.Χ. αἰῶνα. Ὁ Λικίνιος, ἀντίπαλος τοῦ Μ. Κωνσταντίνου, εἶχε κηρύξει νέο διωγμὸ τῶν Χριστιανῶν. Ἕνα τάγμα βάδιζε κατὰ τὸν Πόντο γιὰ νὰ ἐπιδοθεῖ στὸν διωγμὸ τῶν πιστῶν τῆς Ἐκκλησίας. Ὅμως καὶ μέσα στὸν εἰδωλολατρικὸ στρατὸ εἶχε ἔλθει ἡ φωτιὰ τῆς Χριστιανικῆς πίστεως. Φωτιὰ γιὰ νὰ φωτίσει, γιὰ νὰ θερμάνει, ἀλλὰ καὶ γιὰ νὰ κατακαύσει τὴν παρανομία. Σαράντα ἀπ’ τοὺς στρατιῶτες, οἱ καλλίτεροι ἤτανε Χριστιανοί. Ὁ Ἔπαρχος τῆς Καππαδοκίας Ἀγρικόλας, τρόμαξε ὅταν τοῦ ἔφεραν τὴν εἴδηση. Τοὺς φώναξε κοντά του, τοὺς ἐπαίνεσε, τοὺς ὑπενθύμισε πὼς ἦταν οἱ καλλίτεροι στὸ τάγμα καὶ πὼς δὲν πίστευε πὼς ἦταν ἀλήθεια ὅτι πίστευσαν τὴν Χριστιανικὴ θρησκεία. Τοὺς παρεκάλεσε νὰ θυσιάσουν στὰ εἴδωλα γιὰ νὰ δεῖ ὁ κόσμος πὼς ἦταν ψέμματα καὶ διαδόσεις ὅσα λεγότανε γι’ αὐτούς.

Ὁ ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς, ἀρχιεπίσκοπος Θεσσαλονίκης

  

Ὁ ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς, ἀρχιεπίσκοπος Θεσσαλονίκης

Κυριακὴ Β΄ Νηστειῶν.

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

Φωτὸς λαμπρὸν κήρυκα νῦν ὄντως μέγαν,

Πηγὴ φάους ἄδυτον ἄγει πρὸς φέγγος.

   Τοῦτος ὁ ἀληθινὰ ἄνθρωπος τοῦ Θεοῦ, ὁ υἱὸς τοῦ θείου καὶ ἀνεσπέρου φωτός, καὶ θαυμάσιος ὑπηρέτης καὶ λειτουργὸς τῶν θείων, πατρίδα μὲν γνώρισε τὴν Βασιλεύουσα τῶν Πόλεων, γονεῖς δὲ εἶχε περιφανεῖς κι’ ἐνδόξους, ὄχι μόνο στὸν ἐξωτερικὸ καὶ φαινόμενο ἄνθρωπο, ἀλλὰ πολὺ περισσότερο καὶ στὸν μὴ ὁρώμενο, δηλαδὴ στὴν ψυχή. Ἐπειδὴ ἦσαν ὄχι μόνο εὐσεβεῖς στὰ θεῖα, ἀλλὰ καὶ ζωὴ περνοῦσαν εὐαγγελικὴ καὶ ἁγία κι ὁμολογουμένως ὁ πατέρας του μὲ σημεῖα ἁγιότητος τελείωσε τὴν ζωή του. Ἐπειδὴ γνωρίζοντας πὼς ἔφθασε τὸ τέλος τῆς ζωῆς του, φρόντισε κι’ ἔλαβε τὸ μοναχικὸ σχῆμα, καὶ ἀπὸ Κωνσταντῖνος μετονομάσθηκε Κωνστάντιος, παραδίδοντας τὰ παιδιά του στὴν κραταιὰ προστασία τῆς Θεοτόκου, καὶ αὐτὴν μόνη κατέστησε ἐπίτροπο πάνω σὲ αὐτά, παρατρέχοντας τοὺς βασιλεῖς καὶ μεγιστάνες τοῦ παλατιοῦ, οἱ ὁποῖοι ὅλοι ἐξίσου εἶχαν πρὸς αὐτὸν ἄκρα ἀγάπη κ’ εὐλάβεια καὶ τὸν ὀνόμαζαν Θεοῦ ἄνθρωπο.

Ὁ ὅσιος Παῦλος ὁ ἁπλός

 

Ὁ ὅσιος Παῦλος ὁ ἁπλός

Ἑορτάζει τὴν ζ΄ (7η) Μαρτίου.

 

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

Γῆθεν μεταστὰς πρὸς Θεὸν Παῦλος Λόγον,

Τῆς ἁπλότητος πολλαπλᾶ στέφη λάβοι. 

   Τοῦτος ὁ ἅγιος πατὴρ Παῦλος ὁ ὀνομασθεὶς ἁπλοῦς ἦταν μὲν γεωργὸς καὶ ἀγροῖκος (ἀκαλλιέργητος) καθ’ ὑπερβολή, ἄκακος ὅμως καὶ ἄπλαστος στὴν γνώμη, ὅπως οὐδεὶς ἄλλος. Εἶχε δὲ καὶ γυναῖκα κακότροπη καὶ μοιχαλίδα, ἡ ὁποία μοίχευε πολὺ καιρὸ καὶ κρυβόταν ἀπ’ τὸν ὅσιο. Κάποια μέρα ἔτυχε νὰ ἔλθει ὁ ὅσιος ἀπ’ τὸ χωράφι ἐκτὸς τοῦ συνηθισμένου καιροῦ καὶ βρίσκει τὴν γυναῖκα του μοιχευομένη στὴν οἰκία του κι ἀφοῦ γέλασε σεμνὰ τῆς εἶπε: Καλά· δὲν μὲ μέλει τίποτε μὰ τὸν Ἰησοῦ, ἐγὼ ἀπὸ τώρα καὶ εἰς τὸ ἑξῆς οὔτε θέλω νὰ σὲ δῶ μὲ τὰ μάτια μου. Καὶ πρὸς τὸν μοιχὸ εἶπε: Ἔχε τὴν γυναῖκα μου καὶ τὰ παιδιά της ἀπὸ τώρα κι ἐγὼ πάω νὰ γίνω καλόγηρος.

Ὁ ὅσιος Ἡσύχιος ὁ θαυματουργός

 

Ὁ ὅσιος Ἡσύχιος ὁ θαυματουργός

Ἑορτάζει τὴν ς΄ (6η) Μαρτίου.

 

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

 

Δούς, Ἡσύχιε, σαυτὸν ἡσύχῳ βίῳ,

Τέλους φθάσαντος, ἡσυχάζεις ἐκ βίου.

 

 

   Τοῦτος ὁ περιβόητος ἄνθρωπος τοῦ Θεοῦ Ἡσύχιος ἀνατράφηκε εὐλαβῶς ἀπ’ αὐτὰ σχεδὸν τὰ βρεφικὰ σπάργανα, καὶ γι’ αὐτὸ μίσησε τὶς ὑλικὲς προσπάθειες καὶ χρημάτισε κατοικητήριο τοῦ ἁγίου Πνεύματος, διότι ποθοῦσε τὴν ἀπόλαυση τῆς ἄνω Σιών. Γιὰ τούτη τὴν αἰτία ἀναχώρησε ἀπὸ τὴν πατρίδα του, ὀνομαζόμενη Ἄνδραπα καὶ βρισκόμενη στὴν Γαλατία (ἡ ὁποία πρωτύτερα ὀνομαζόταν νέα Κλαυδιούπολις¹, καὶ νομίζουν κάποιοι ὅτι εἶναι ἡ κοινῶς λεγομένη Καστάμπολις), καὶ πῆγε στὶς ἐρήμους στὴν θάλασσα τῆς Ἀρδανίας, καθὼς πρόσταξε τὸ πνεῦμά του ὁ Θεὸς ποὺ τὸν ὁδηγοῦσε. Πῆγε καὶ στὸ βουνὸ τὸ ὀνομαζόμενο τοῦ Μαίωνος.

Ὁ ὅσιος Μᾶρκος ὁ ἀσκητής

  

Ὁ ὅσιος Μᾶρκος ὁ ἀσκητής

Ἑορτάζει τὴν ε΄ (5η) Μαρτίου.

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

Σιγᾷς ὁ Μᾶρκος τῷ τεθνηκότων νόμῳ,

Ἀλλ’ οὐ σιγῇ δώσω σε καὶ τεθνηκότα.

   Τοῦτος ὁ ὅσιος Μᾶρκος ἤκμασε κατὰ τὸ υλ΄ (430) ἔτος ἀπὸ Χριστοῦ καὶ ἀφοῦ ἔγινε σὲ ὅλα φιλόπονος ἐπιδόθηκε στὴν μελέτη τῶν θείων Γραφῶν κ’ ἔφτασε στὸ ἄκρο τῆς ἀσκήσεως καὶ ἀρετῆς. Σημεῖο καὶ ἀπόδειξη τῶν δύο τούτων εἶναι καὶ οἱ συγγραφέντες παρ’ αὐτοῦ λόγοι, οἱ ὁποῖοι εἶναι γεμάτοι ἀπὸ κάθε παιδεία καὶ ὠφέλεια, καὶ ἡ δοθεῖσα σὲ αὐτὸν ἐνέργεια τῶν θαυμάτων. Κι ἀπὸ τὰ θαύματα τοῦτα εἶναι ἀναγκαῖο ἐδῶ νὰ διηγηθοῦμε.

Ὁ ὅσιος Γεράσιμος ὁ Ἰορδανίτης

  

Ὁ ὅσιος Γεράσιμος ὁ Ἰορδανίτης

Ἑορτάζει τὴν δ΄ (4η) Μαρτίου.

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

Ὑπηρέτης θὴρ τῷ Γερασίμῳ γέρας,

Θῆρας παθῶν κτείναντι πρὶν λῆξαι βίου.

Τῇ δὲ τετάρτῃ Γεράσιμος βιότοιο ἀπέπτη.

   Ὁ ὅσιος Γεράσιμος ἦταν κατὰ τοὺς χρόνους Κωνσταντίνου τοῦ βασιλέως τοῦ καλουμένου Πωγωνάτου, ἐν ἔτει χο΄ (670), ὅπως λέγει Σωφρόνιος ὁ Ἱεροσολύμων, ποὺ ἔγραψε τὸν βίο τοῦ ὁσίου τούτου¹. Ἀπὸ μικρὸ παιδάκι ἀφοῦ στερεώθηκε μὲ τὸν φόβο τοῦ Θεοῦ κ’ ἐνδύθηκε τὸ σχῆμα τῶν μοναχῶν πῆγε στὴν βαθύτερη ἔρημο τῆς Θηβαΐδος. Καὶ σὲ τόσο ὕψος ἀρετῶν ἔφτασε καὶ τόση οἰκειότητα ἔλαβε πρὸς τὸν Θεό, ἐπειδὴ φύλαξε τὸ κατ’ εἰκόνα καὶ καθ’ ὁμοίωσιν καθαρό, ὥστε εἶχε ὑπὸ τήν ἐξουσία του κι αὐτὰ τὰ ἄγρια θηρία. Διότι τὸν ὑπηρετοῦσε ἕνα λιοντάρι, τὸ ὁποῖο ἐκτὸς τῶν ἄλλων εἶχε καὶ τὸ ἑξῆς διακόνημα: τὸ νά βόσκει τὸ γαϊδουράκι ποὺ μετέφερε τὸ νερὸ στὸν ὅσιο. Μιὰ φορὰ λοιπόν, πέρασαν ἀπὸ κεῖ κάποιοι πραγματευτὲς² καὶ βλέποντας τὸ γαϊδουράκι μόνο του τὸ ἔκλεψαν, τὸ δὲ λιοντάρι κοιμόταν καὶ δὲν αἰσθάνθηκε τίποτε. Ἔτσι τὸ ἑσπέρας γύρισε στὸν Ὅσιο χωρὶς νὰ ἔχει μαζί του τὸ γαϊδουράκι κατὰ τὴν συνήθεια.

Ὁ ἅγιος ἱερομάρτυς Θεοδώρητος

  

Ὁ ἅγιος ἱερομάρτυς Θεοδώρητος

Ἑορτάζει τὴν γ΄ (3η) Μαρτίου.

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

Χωρεῖν ἔχει που τῆς Ἐδὲμ τὸ χωρίον,

Καὶ τὸν Θεοδώρητον ἔνδον τὸν μέγαν.

   Τότε ποὺ βασίλεψε ὁ δυσσεβὴς καὶ παραβάτης Ἰουλιανός, ἐν ἔτει τξα΄ (361), τότε καὶ ὁ θεῖος του καὶ συνώνυμος Ἰουλιανός, ποὺ ἦταν Χριστιανὸς καὶ πιστὸς θεράπων (ὑπηρέτης) τοῦ Θεοῦ καὶ ἀναγνώστης τῆς ἐν Ἀντιοχείᾳ μεγάλης Ἐκκλησίας, πείσθηκε ὁ ἄθλιος στὸν ἀνεψιό του δυσσεβῆ καὶ παραβάτη βασιλιᾶ. Ἔτσι λοιπόν, ὄχι μόνο ἀρνήθηκε, -ἀλλοίμονο!-, τὴν πίστη στὸν Χριστὸ καὶ προσκύνησε στὰ εἴδωλα, ἀλλὰ καὶ πρόδωσε ὁ ἀσεβὴς στὸν τύραννο ὅλο τὸν πλοῦτο καὶ τὰ ἱερὰ κειμήλια, ὅσα ἀφιέρωσε ὁ μέγας Κωνσταντῖνος στὴν Ἐκκλησία τῆς Ἀντιόχειας· κ’ ἔτσι κατεστάθη ὁ πρώην εὐσεβὴς θεῖος, ὑπὸ τοῦ ἀσεβέστατου ἀνεψιοῦ του, διώκτης καὶ τύραννος τῶν Χριστιανῶν.

Ὁ ἅγιος μάρτυς Ἡσύχιος ὁ Συγκλητικός

  

Ὁ ἅγιος μάρτυς Ἡσύχιος ὁ Συγκλητικός

Ἑορτάζει τὴν β΄ (2α) Μαρτίου.

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

Ποταμὸν Ἡσύχιος ὑδάτων ἔδυ,

Ὅπως ποταμὸν τοῦ πυρὸς διεκφύγῃ.

Δευτερίῃ προσέβη Ἡσύχιος ἐν πόλου ὅρμοις.

   Τοῦτος ὁ ἅγιος μάρτυς Ἡσύχιος ἦταν κατὰ τοὺς χρόνους τοῦ βασιλέως Μαξιμιανοῦ, ἐν ἔτει τβ΄ (302), καὶ ὑπῆρχε πρῶτος τοῦ βασιλικοῦ παλατιοῦ καὶ τῆς βουλῆς τῆς Συγκλήτου, διότι ἦταν μαγιστριανὸς στὸ ἀξίωμα. Ἐπειδὴ ὅμως ὁ Μαξιμιανὸς πρόσταξε ὅλοι οἱ Χριστιανοὶ ὅσοι ἦσαν βασιλικοὶ στρατιῶτες, ἐὰν δὲν ἀρνηθοῦν τὸν Χριστό, νὰ στερηθοῦν τὶς ζῶνες τους (οἱ ὁποῖες ἦσαν σημεῖο τῆς βασιλικῆς τους ἀξίας) καὶ νὰ ζοῦνε ὡς ἰδιῶτες καὶ ἄτιμοι (δίχως τιμές), ἕνεκα τῆς παράνομης τούτης προσταγῆς, πολλοὶ Χριστιανοὶ προτίμησαν καλύτερα νὰ ζοῦνε χωρὶς καμμιὰ ἐξωτερικὴ τιμή, παρὰ νἄχουν μὲν τιμές, ἀλλὰ ν’ ἀπωλέσουν τὶς ψυχές τους· καὶ μαζὶ μὲ τοὺς ἀνωτέρω Χριστιανοὺς συναριθμήθηκε κι ὁ ἅγιος Ἡσύχιος.

    Μαθαίνοντας τοῦτο ὁ βασιλεύς, πρόσταξε νὰ ξεντυθεῖ τὰ πολύτιμα φορέματα, τὰ ὁποῖα φοροῦσε ὁ ἅγιος, καὶ νὰ ντυθεῖ πενιχρὸ μανδύα χωρὶς μανίκια ὑφασμένο ἀπὸ μαλλιά, καὶ νὰ συναναστρέφεται μὲ τὶς γυναῖκες πρὸς ἀτιμία καὶ καταφρόνηση.

Ἡ Κυριακὴ τῆς Ὀρθοδοξίας

  

Ἡ Κυριακὴ τῆς Ὀρθοδοξίας

Κυριακὴ Α΄ Νηστειῶν.

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

Τὰς οὐ πρεπόντως ἐξορίστους εἰκόνας,

χαίρω, πρεπόντως προσκυνουμένας βλέπων.

   Σὲ τούτη τὴν πρώτη Κυριακὴ τῶν Νηστειῶν, ἡ Ἁγία Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ πανταχοῦ ἑορτάζει τὴν Ὀρθοδοξία, δηλαδὴ τὴν ἀποκατάσταση τῶν Ἁγίων καὶ σεπτῶν Εἰκόνων στοὺς τόπους, ὅπου ἦσαν ἐξ ἀρχῆς. Τὴν ὁποία ἔκαμαν, ἡ ἁγία καὶ μακαριωτάτη βασίλισσα Θεοδώρα καὶ ὁ υἱὸς αὐτῆς Μιχαήλ, διὰ παρακινήσεως τοῦ ἁγίου Μεθοδίου πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως τοῦ Ὁμολογητοῦ καὶ ἄλλων Ὁσιωτάτων καὶ θεοφόρων Ἀνδρῶν. Ἡ ἀναστήλωση αὐτή, γιὰ ν’ ἀναδράμουμε στὴν πρώτη της ἀρχή, συνέβη ὡς ἑξῆς: Ὁ Λέων ὁ Ἴσαυρος, ἀπὸ κεῖ ποὺ ἦταν ὀνηλάτης¹ κι ἄνθρωπος χωρικός, μὲ θεία παραχώρηση ἔγινε βασιλιᾶς καὶ στέλνει καὶ καλεῖ τὸν Ἅγιο Γερμανό, ποὺ τότε ἀνέβηκε στὸν Πατριαρχικό Θρόνο καὶ τοῦ λέγει:

Ὁ ὅσιος καὶ ὁμολογητὴς Βασίλειος, συναθλητὴς τοῦ ἁγίου Προκοπίου τοῦ Δεκαπολίτου

 

Ὁ ὅσιος καὶ ὁμολογητὴς Βασίλειος, συναθλητὴς τοῦ ἁγίου Προκοπίου τοῦ Δεκαπολίτου

Ἑορτάζει τὴν κη΄ (28η) Φεβρουαρίου.

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

Ὁ Βασίλειος Χριστὸν ἐν ψυχῇ φέρων,

Ψυχὴν σκιᾶς τίθησι τῆς αὐτοῦ χάριν.

Κρύψαν ὑπὸ χθόνα εἰκάδι ὀγδοάτῃ Βασίλειον.

   Τοῦτος ὁ ἅγιος ἦταν κατὰ τοὺς χρόνους Λέοντος τοῦ Ἰσαύρου τοῦ εἰκονομάχου, ἐν ἔτει ψμ΄ (740), καὶ νέος ὄντας ἔγινε μοναχὸς καὶ μεταχειριζόταν στὸ ἔπακρο κάθε ἄσκηση. Κι ἀφοῦ πρῶτα καλῶς ἀγωνίσθηκε, ὕστερα ἀντιστάθηκε μὲ ἀνδρεία στοὺς εἰκονομάχους γιὰ τὴν τιμὴ καὶ προσκύνηση τῶν ἁγίων εἰκόνων. Διὰ τοῦτο συνελήφθη ἀπ’ αὐτοὺς καὶ πολὺ τιμωρήθηκε ὁ ἀοίδιμος· ὅμως, δὲν ἐγκατέλειψε τὴν καλὴ αὐτὴ ἀντίσταση, ἀλλὰ κήρυττε τὴν ἀλήθεια τῆς ὀρθοδοξίας μέχρι θανάτου ἔχοντας συναγωνιστὴ καὶ τὸν θεῖο Προκόπιο τὸν Δεκαπολίτη, ποὺ ἑόρταζε χθὲς [27η Φεβρουαρίου].