Οἱ ἅγιοι μάρτυρες Τρόφιμος, Σαββάτιος καὶ Δορυμέδων

 

Οἱ ἅγιοι μάρτυρες Τρόφιμος, Σαββάτιος καὶ Δορυμέδων

Ἑορτάζουν τὴν ιθ΄ (19η) Σεπτεμβρίου.

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

Εἰς τὸν Τρόφιμον καὶ Δορυμέδοντα.

Πνέοντες ἓν Τρόφιμε καὶ Δορυμέδον,

Ἕν ἐκ ξίφους δέχεσθε καὶ βίου τέλος.

 

Εἰς τὸν Σαββάτιον.

Ξεσθεὶς σιδήροις Σαββάτιος ὀξέσιν,

Εἰς σαββατισμὸν θεῖον ὡς μάρτυς φθάνει.

Ἐννεακαιδεκάτῃ Τρόφιμον τάμον ἠδὲ συνάθλους.

   Στὰ χρόνια Πρόβου τοῦ βασιλέως καὶ Ἀττικοῦ Βικαρίου διαδόχου (δηλαδή, τοποτηρητοῦ τῆς Ἀντιόχειας), ἐν ἔτει σοη΄ (278) ἦλθαν ἀπὸ ξένο τόπο στὴν Ἀντιόχεια οἱ ἅγιοι τοῦτοι, ὁ Τρόφιμος κι ὁ Σαββάτιος. Κ’ ἐπειδὴ εἶδαν ὅλους τοὺς πολίτες ταραγμένους κι ἔξω φρενῶν, λόγῳ τῆς ἑορτῆς τῶν γενεθλίων τοῦ εὑρισκομένου στὴν Δάφνη τῆς Ἀντιόχειας ψευδωνύμου Ἀπόλλωνα, γιὰ τοῦτο λυπήθηκαν κατάψυχα. Κι ἀφοῦ φώναξαν πρὸς τὸν Θεὸ μ’ ἀναστεναγμοὺς καρδιᾶς γιὰ τὴν σωτηρία τῆς πόλης, φανερώθηκαν ὅτι εἶναι χριστιανοὶ καὶ γι’ αὐτὸ παρουσιάστηκαν στὸν Βικάριο‧ καὶ πρῶτα ρωτήθηκε ὁ ἅγιος Τρόφιμος, ὁ ὁποῖος ἀμέσως ὁμολόγησε μὲ παρρησία τὴν πίστη κ’ εὐσέβεια στὸν Χριστό. Κι ἀφοῦ λοιπὸν γυμνώνεται καὶ τεντώνεται ἀπ’τὰ τέσσερα μέρη τοῦ σώματος δέρνεται τόσο δυνατά, εἰς τρόπον ὥστε ὅλη ἡ ἐκεῖ γῆ κοκκίνησε ἀπ’τὸ αἷμα. Ἔπειτα κρεμιέται καὶ γδέρνεται στὰ πλευρά‧ μετὰ φυλακίζεται καὶ τεντώνεται στὶς τέσσερις τρύπες τοῦ βασανιστικοῦ καὶ τιμωρητικοῦ ξύλου.

Ἡ ἁγία μάρτυς Ἀριάδνη

 

Ἡ ἁγία μάρτυς Ἀριάδνη

Ἑορτάζει τὴν ιη΄ (18η) Σεπτεμβρίου.

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

Σώζει ραγεῖσα τὴν Ἀριάδνην πέτρα·

Χριστὸς γὰρ αὐτὴν ἔσκεπε ζωῆς πέτρα.

   Αὐτὴ ἡ ἁγία ἔζησε στὰ χρόνια Ἀδριανοῦ καὶ Ἀντωνίνου τῶν βασιλέων ἀπ’τὸ ἔτος ριζ΄ (117) ἕως τὸ ἔτος ρλθ΄ (139), καὶ ἦταν δούλη ἑνὸς ἄρχοντα ὀνομαζόμενου Τερτύλου, ποὺ ἦταν πρῶτος τῆς πόλεως Προμισέων [1], τῆς εὑρισκομένης στὸ θέμα τῆς Φρυγίας Σαλουταρίας.

Ἡ ἁγία μάρτυς Σοφία καὶ οἱ τρεῖς θυγατέρες αὐτῆς Πίστις, Ἐλπὶς καὶ Ἀγάπη

  

Ἡ ἁγία μάρτυς Σοφία καὶ οἱ τρεῖς θυγατέρες αὐτῆς Πίστις, Ἐλπὶς καὶ Ἀγάπη

Ἑορτάζουν τὴν ιζ΄ (17η) Σεπτεμβρίου.

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

Εἰς τὴν Πίστιν Ἐλπίδα καὶ Ἀγάπην.

 

Τῇ πρὸς σὲ πίστει Πίστις, Ἐλπίς, Ἀγάπη,

Αἱ τρεῖς, Τριάς, κλίνουσιν αὐχένας ξίφει.

 

Εἰς τὴν Σοφίαν.

 

Εὐφραίνεται νῦν, ὡς Δαβὶδ ψάλλων λέγει,

Μήτηρ κατ’ εὐχὰς ἡ Σοφία ἐν τέκνοις.

Ἑβδομάτῃ δεκάτῃ Ἀγάπην τάμον, Ἐλπίδα, Πίστιν.

   Ἡ ἁγία Σοφία καὶ οἱ τρεῖς θυγατέρες αὐτῆς Πίστη, Ἐλπίδα καὶ Ἀγάπη ἦσαν κατὰ τοὺς χρόνους τοῦ βασιλέως Ἀδριανοῦ ἐν ἔτει σκβ΄ (222) ἀπὸ γένος περιφανὲς καὶ λαμπρὸ τῆς Ἰταλίας· ἦσαν εὐσεβεῖς ἐκ προγόνων καὶ πολιτευόμενες θεοφιλῶς μὲ πίστη καὶ ἐλπίδα καὶ ἀγάπη καὶ σοφία, καθὼς καὶ τὰ ὀνόματά τους φανερώνουν. Αὐτὲς λοιπὸν μεταβαίνοντας μιὰ φορὰ στὴν Ρώμη, ἐπειδὴ ἦσαν καὶ φημισμένες καὶ περιβόητοι γιὰ τὴν λαμπρότητα τοῦ γένους καὶ γιὰ τὴν εὐσέβεια στὸν Χριστό, διαβλήθηκαν στὸν βασιλέα Ἀδριανό· κ’ εὐθὺς φέρνονται μπροστά του διὰ μέσου τῶν προτεκτόρων· καὶ βλέποντάς τις ὁ βασιλέας, ἐθαύμασε. Γι’ αὐτό, ἀφοῦ χώρισε τὴν μητέρα Σοφία ἀπὸ τὶς θυγατέρες της, συνομίλησε μαζί της περὶ πίστεως· βλέποντάς την ὅμως ἄφοβη, φέρνει μπροστά του καὶ τὶς τρεῖς θυγατέρες της, κι ἄρχισε νὰ τὶς κολακεύει μὲ διάφορους τρόπους· κι ἐπειδὴ κατάλαβε ὅτι ἦσαν ἀνώτερες ἀπὸ κάθε κολακεία, γιὰ τοῦτο δοκίμασε τὴν κάθε μία χωριστά.

Ἡ ἁγία μάρτυς Μελετινὴ

 

Ἡ ἁγία μάρτυς Μελετινὴ

Ἑορτάζει τὴν ις΄ (16η) Σεπτεμβρίου.

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

Μελιτινὴ τμηθεῖσα τὴν κάραν ξίφει,

Αἷμα προσῆξεν ὡς γλυκὺ Χριστῷ μέλι.

   Ἡ ἁγία αὐτὴ καταγόταν ἀπ’τὴν Μαρκιανούπολη τῆς Θράκης, στὰ χρόνια Ἀντωνίνου τοῦ βασιλέως καὶ Ἀντιόχου ἡγεμόνος, ἐν ἔτει ρξ΄ (160). Ἀφοῦ λοιπὸν ἡ ἀοίδιμος, μὲ προσταγὴ τοῦ Ἀντιόχου ὑπέμεινε πολλὰ βάσανα, ἐπειδὴ δὲν δέχθηκε ν’ ἀρνηθεῖ τὴν πίστη τοῦ Χριστοῦ, διὰ τοῦτο παραδόθηκε στὴν γυναῖκα τοῦ ἡγεμόνα, ὥστε μὲ τὶς κολακεῖες ἐκείνης νὰ μαλακώσει. Πλὴν ὅμως, ὄχι μόνο δὲν ἀπατήθηκε τελείως, οὔτε μαλάκωσε κι ἄλλαξε τὴν γνώμη της ἡ ἀρρενόφρων, ἀλλὰ καὶ τὴν γυναῖκα τοῦ ἡγεμόνα τὴν ἔκανε χριστιανή.

Ὁ ἅγιος μάρτυς Νικήτας

  

Ὁ ἅγιος μάρτυς Νικήτας

Ἑορτάζει τὴν ιε΄ (15η) Σεπτεμβρίου.

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

Φλέγῃ, Νικήτα, καὶ γίνῃ νικηφόρος,

Ἢ μᾶλλον εἰπεῖν πυρφόρος νικηφόρος.

Πέμπτῃ καὶ δεκάτῃ καμίνῳ βλήθη Νικήτας.

   Ὁ ἅγιος Νικήτας ἐβλάστησε ἀπὸ τὸ λαμπρότερο γένος τῶν Γότθων, τὸ ὁποῖο βρισκόταν πέραν τοῦ ποταμοῦ Ἴστρου¹, κατὰ τοὺς χρόνους Κωνσταντίνου τοῦ μεγάλου ἐν ἔτει τλ΄ (330)· ἔμαθε δὲ τὴν εὐσεβῆ πίστη παιδιόθεν ἀπὸ τὸν Μακάριο τὸν ἀρχιερέα τοῦ τόπου ἐκείνου. Κι ἐπειδὴ αὐτὸς εὐσεβῶς καὶ εὐγενῶς ἀνατράφηκε, διὰ τοῦτο δίδασκε καὶ τοὺς ἄλλους ὁμογενεῖς του νὰ πιστεύουν κ’ ἐκεῖνοι καὶ νὰ πολιτεύονται εὐσεβῶς κι’ ἐναρέτως, καθὼς καὶ αὐτὸς εὐσεβῶς πίστευε καὶ ἐναρέτως πολιτευόταν, γινόμενος σ’ ὅλους κήρυκας καὶ διδάσκαλος τῆς ἀληθείας. Ἐπειδὴ δὲ ὁ δυσσεβὴς Ἀθηνάριχος ὁ ἄρχοντας καὶ πρῶτος τοῦ ἑνὸς μέρους τοῦ Γοτθικοῦ γένους, (σὲ δύο μέρη ἦταν αὐτὸ χωρισμένο) ἐπειδή, λέγω, αὐτὸς νικήθηκε πολὺ αἰσχρῶς ἀπ’ τὸν Φρικιγέρνη τὸν ἄρχοντα τοῦ ἄλλου μέρους τῶν Γότθων, μὲ τὴν βοήθεια καὶ συμμαχία τοῦ θείου σταυροῦ καὶ τοῦ στρατεύματος τῶν Ρωμαίων, τούτου χάριν, ἀφοῦ μετὰ ἀπὸ πολὺ καιρὸ πάλι ἀνέλαβε καὶ δυναμώθηκε, φερνόταν ὁ μιαρὸς μὲ μεγάλη μανία κατὰ τῶν εὐσεβῶν χριστιανῶν καὶ τοὺς τιμωροῦσε μὲ βαρβαρικὰ καὶ ἀνυπόφορα παιδευτήρια. Κι ὄχι μόνον αὐτὸς ἔτσι ἔκαμε ὁ ἀλιτήριος, ἀλλὰ καὶ στοὺς ὑποτασσόμενους σ’ αὐτὸν πρόσταζε νὰ μιμοῦνται τὴν κατὰ τῶν χριστιανῶν δική του μανία καὶ ἀγριότητα.

ΕΥΧΗ Εἰς τὴν Ὕψωση τοῦ Σταυροῦ

 

Ε Υ Χ Η

Εἰς τὴν Ὕψωση τοῦ Σταυροῦ

(14 Σεπτεμβρίου)

   Κύριε παντοκράτορ ὁ Θεὸς ἡμῶν, οἰκτίρμον καὶ ἐλεῆμον, ὁ τὸν ἀγαπητόν σου Υἱόν, τὸν Κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστὸν συγχωρήσας σταυρὸν καὶ θάνατον ὑπὲρ ἡμῶν τῶν κατακρίτων ἑκουσίως καθυπομεῖναι, ἵνα τῷ θανάτῳ αὐτοῦ τὰ τῆς σαρκὸς ἡμῶν πάθη νεκρώσῃ, καὶ τῇ ἀναστάσει αὐτοῦ νεκρωθέντας ἡμᾶς, τῇ παραβάσει τῶν ἐντολῶν σου, ζωοποιήσῃ, καὶ τῇ δυνάμει τοῦ σταυροῦ φωτίσας τοὺς ἐν σκότει πρὸς τὸ φῶς τῆς σῆς ἐπιγνώσεως ἑλκύσῃ. Δίδαξον ἡμᾶς, δεόμεθά σου, ἵνα, καθάπερ βλέπομεν τὸν σταυρὸν ὑψούμενον, οὕτω καὶ αὐτὸν τὸν σταυρωθέντα ἐν αὐτῷ ἐπιγινώσκοντες, πρὸς θεωρίας ὕψωσιν τῆς αὐτοῦ θεότητος ἀναγώμεθα· καὶ ἔργοις ἀγαθοῖς τὸν βίον ἡμῶν κοσμοῦντες, καὶ τὴν φαιδρὰν ἡμέραν ταύτην εὐλαβῶς τιμῶντες, καταξιωθῶμεν τῆς οὐρανῶν βασιλείας καὶ χαρᾶς ἀπολαῦσαι. Ὅτι εὐλογητὸς εἶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Ἀμήν.

* ΑΝΔΡΕΟΥ Δ. ΣΙΜΩΝΩΦ, «ΜΕΓΑ ΠΡΟΣΕΥΧΗΤΑΡΙΟΝ», Ἀθῆναι 1906.

Ὁ ἅγιος μάρτυς Κορνήλιος ὁ ἑκατόνταρχος

 

Ὁ ἅγιος μάρτυς Κορνήλιος ὁ ἑκατόνταρχος

Ἑορτάζει τὴν ιγ΄ (13η) Σεπτεμβρίου.

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

Ζωῆς ἀπίστου Κορνήλιον ἐξάγεις,

Πιστῶν ἀπαρχὴν τῶν ἀπ’ ἐθνῶν Χριστέ μου.

   Τοῦτος ὁ θεῖος Κορνήλιος δὲν ἦταν Ἰουδαῖος οὔτε ἀπὸ τοὺς ὑποκειμένους στὸν παλαιὸ νόμο, ἀλλ’ ἦταν ἐθνικὸς καὶ ἀπερίτμητος, στὸ ἀξίωμα ἑκατόνταρχος, ἀπὸ τὴν σπεῖρα, δηλαδὴ τὴν τάξη τὴν καλούμενη ἰταλική. Ἦταν εὐσεβὴς καὶ φοβούμενος τὸν Θεὸ μαζὶ μὲ ὅλο τὸ σπιτικό του καὶ ζοῦσε τὴν ζωὴ τῶν χριστιανῶν, ἂν κι ἀκόμη δὲν εἶχε ἀξιωθεῖ τῆς χάριτος τοῦ Θεοῦ, οὔτε εἶχε λάβει τὸ θεῖο βάπτισμα.

Ὁ ἅγιος ἱερομάρτυς Αὐτόνομος

 

Ὁ ἅγιος ἱερομάρτυς Αὐτόνομος

Ἑορτάζει τὴν ιβ΄ (12η) Σεπτεμβρίου.

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

Θῦμα τραπέζῃ προὐτέθη τῇ σῇ, λόγε,

Θύτης σὸς Αὐτόνομος ἐκθανὼν λίθοις.

Αὐτόνομος δὲ λίθοις δυοκαιδεκάτῃ κατελεύσθη.

   Ὁ θεῖος τοῦτος καὶ γενναῖος ἀγωνιστὴς τῆς εὐσεβείας ἅγιος Αὐτόνομος, ἦταν ἐπίσκοπος στὴν Ἰταλία, καὶ γιὰ τὸν διωγμὸ τὸν ὁποῖο κίνησε κατὰ τῶν χριστιανῶν ὁ βασιλεὺς Διοκλητιανὸς ἐν ἔτει σϞη΄ (298) ἀναχώρησε ἀπ’τὴν Ἰταλία καὶ μετέβη σὲ χωριὸ τῆς Βιθυνίας καλούμενο Σωρεοὶ ποὺ βρίσκεται στὸ δεξιὸ μέρος τοῦ κόλπου τῆς Νικομήδειας, ὅπου καὶ φιλοξενοῦνταν ἀπὸ ἕνα χριστιανὸ ὀνόματι Κορνήλιο. Κ’ ἐπειδὴ διέτριψε σ’ ἐκεῖνον τὸν τόπο ἀρκετὸ καιρό, γι’ αὐτὸ ἔκτισε ἐκεῖ εὐκτήριο οἶκο καὶ χειροτόνησε διάκονο τὸν ξενοδόχο του Κορνήλιο. Κι ἀφοῦ λοιπὸν παρέδωσε σ’ αὐτὸν τὴν φροντίδα κ’ ἐπιμέλεια τῶν ἐκεῖ εὑρισκομένων χριστιανῶν, αὐτὸς πῆγε στὶς ἐπαρχίες Λυκαονία καὶ Ἰσαυρία, ὅπου κήρυξε τὴν πίστη τοῦ Χριστοῦ καὶ μετὰ ἐπέστρεψε πάλι στὸν Κορνήλιο καὶ τὸν χειροτόνησε ἱερέα.

Ἡ ὁσία Θεοδώρα ἡ ἐν Ἀλεξανδρείᾳ

  

Ἡ ὁσία Θεοδώρα ἡ ἐν Ἀλεξανδρείᾳ

Ἑορτάζει τὴν ια΄ (11η) Σεπτεμβρίου.

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

Καὶ σχῆμα καὶ νοῦν ἀῤῥενοῖ Θεοδώρα,

Καὶ τὸν μέγαν νοῦν αἰσχύνει πρὸ τοῦ τέλους.

Ἑνδεκάτῃ πύματον Θεοδώρα ὕπνον ἰαύει.

   Καθὼς ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν ὁμοιώθηκε μὲ δέκα παρθένους, ὅπως λέγει τὸ στόμα τοῦ Χριστοῦ στὴν νέα διαθήκη τοῦ Εὐαγγελίου, τοιουτοτρόπως καὶ δέκα γυναῖκες ὁμοιωθεῖσες μὲ σχῆμα ἀνδρικό, σύντριψαν τὰ κέντρα τοῦ ἀνθρωποκτόνου διαβόλου. Μία ἀπ’ αὐτὲς τὶς δέκα ἦταν καὶ ἡ σήμερα ἑορταζομένη Θεοδώρα, ποὺ ἔχει τὸ ὄνομα ὡς δῶρο Θεοῦ. Αὐτὴ λοιπὸν καταγόταν ἀπ’ τὴν πόλη τῆς Ἀλεξάνδρειας στοὺς χρόνους τοῦ βασιλέως Ζήνωνος ἐν ἔτει υοβ΄ (472)· ἦταν συζευγμένη μὲ νόμιμο ἄνδρα, καὶ ζοῦσε εὔτακτη ζωὴ καὶ ἀκατηγόρητη. Ἐπειδὴ ὅμως ἀπὸ φθόνο τοῦ μισόκαλου διαβόλου ἔπεσε κρυφὰ σὲ μοιχεία, ἀποφάσισε νὰ ζητήσει καὶ νὰ βρεῖ τὴν σωτηρία της. Κι ὅταν ἄκουσε τὰ Εὐαγγελικὰ λόγια, μὲ τὰ ὁποῖα διδάσκει ὁ Κύριος, ὅτι δὲν εἶναι κανένα κρυπτό, τὸ ὁποῖο νὰ μὴ γίνει φανερὸ στὰ ὕστερα, «οὐκ ἔστι κρυπτόν, ὃ οὐ φανερὸν γενήσεται»¹· τούτου χάριν, καθὼς στοχάσθηκε τὸ βάρος τῆς ἁμαρτίας, ποὺ ἔκαμε, βδελύχθηκε τὴν ἁμαρτία αὐτὴ σὰν ἕνα σίχαμα καὶ μιὰ ἀκαθαρσία· καὶ λοιπὸν ἀπορρίπτοντας τὴν γυναικεία ἐνδυμασία, λαμβάνει τὸ ἀγγελικὸ σχῆμα τῶν μοναχῶν, καὶ ἀντὶ Θεοδώρας, μετονομάζεται Θεόδωρος. Καὶ μεταβαίνοντας σὲ μοναστῆρι ἀνδρῶν, μετανοοῦσε κι’ ἔκλαιγε τὴν ἁμαρτία της.

Οἱ ἅγιες μάρτυρες Μηνοδώρα, Μητροδώρα καὶ Νυμφοδώρα

 

Οἱ ἅγιες μάρτυρες Μηνοδώρα, Μητροδώρα καὶ Νυμφοδώρα

Ἑορτάζουν τὴν ι΄ (10η) Σεπτεμβρίου.

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*

Ἠγοῦντο Μηνοδώρα καὶ Μητροδώρα

Καὶ Νυμφοδώρα, δῶρα σαρκὸς αἰκίας.

Θεινόμεναι¹ δεκάτῃ δωρώνυμοι ἔκθανον αἱ τρεῖς.

   Τοῦτες οἱ ἅγιες γυναῖκες ἦσαν στὰ χρόνια τοῦ βασιλέως Μαξιμιανοῦ ἐν ἔτει τδ΄ (304) ἀδελφὲς κατὰ σάρκα, ἔχοντας πατρίδα τὴν Βιθυνία καὶ διαλάμποντας μὲ παρθενία καὶ κάλλος ψυχῆς καὶ σώματος. Γιὰ τὴν ἀγάπη ὅμως τοῦ Χριστοῦ ἄφησαν τὴν πατρίδα τους καὶ πῆγαν καὶ κατοίκησαν σὲ ὑψηλὸ τόπο, εὑρισκόμενο πλησίον στὰ θερμὰ νερά, τὰ ἐπονομαζόμενα Πύθια· κ’ ἐκεῖ πολιτεύονταν μὲ σωφροσύνη καὶ κάθε ἄλλη ἄσκηση. Γι’ αὐτὸ ἀξιώθηκαν νὰ λάβουν ἐγκάτοικο στὴν ψυχή τους τὴν χάρη τοῦ ἁγίου Πνεύματος. Κι ἀφοῦ φανερώθηκαν σὲ πολλούς, ὅτι εἶναι τόσο πνευματοφόρες καὶ χαριτωμένες ὑπὸ τοῦ Θεοῦ, ἐλευθέρωναν τοὺς πάσχοντες ἀπὸ διάφορες ἀσθένειες κι ἀπὸ τὴν ἐνέργεια τῶν πονηρῶν δαιμόνων.