Οἱ ἅγιοι καὶ θαυματοργοὶ Ἀνάργυροι
Κοσμᾶς καὶ Δαμιανὸς οἱ Ρωμαῖοι
Ἑορτάζουν τὴν α΄
(1η) Ἰουλίου.
ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*
Βολαῖς ἀδελφοὺς οὐ διέσπων οἱ λίθοι.
Ὡς εἰς ἓν ἄμφω συμπεπηγότας λίθον.
Πρώτη Ἰουλίοιο λίθοισιν
Ἀνάργυροι ἤθλουν.
Τοῦτοι οἱ ἅγιοι Ἀνάργυροι ἦσαν κατὰ τοὺς χρόνους Καρίνου καὶ Νουμεριανοῦ τῶν αὐταδέλφων βασιλέων, ἐν ἔτει σπδ΄ (284), καὶ κατάγονταν ἀπὸ τὴν μεγαλόπολη Ῥώμη. Αὐτάδελφοι ὄντες μεταχειρίζονταν καὶ οἱ δύο τὴν ἴδια τέχνη τῆς ἰατρικῆς καὶ γιάτρευαν ὄχι μόνο τοὺς ἀνθρώπους, ἀλλὰ καὶ τὰ ἄλογα ζῶα. Τὸ μόνο ποὺ ζητοῦσαν ἀπ’ ὅσους γιάτρευαν, ὡς μισθὸ τῆς γιατρειᾶς, –χωρὶς οὐδέποτε νὰ λαμβάνουν κάποιο ἄλλο γήϊνο πρᾶγμα–, ἦταν τὸ νὰ πιστέψουν στὸν Χριστό.
Ἀφοῦ
λοιπὸν τοὺς διέβαλαν στὸν βασιλέα Καρῖνο ὅτι κάνουν τὶς γιατρειὲς καὶ θαύματα
μὲ μαγικὴ τέχνη καὶ γιὰ νὰ μὴ παραδοθοῦν ἄλλοι ἀντ’ αὐτῶν, αὐτοὶ οἱ ἴδιοι
προσῆλθαν αὐτόκλητοι καὶ παραδόθηκαν στὰ χέρια τοῦ βασιλέως. Κ’ ἔτσι, ὄχι μόνο
αὐτοὶ δὲν πείσθηκαν ν’ ἀρνηθοῦν τὸν Χριστό, ἀλλὰ καὶ τὸν βασιλέα Καρῖνο
κατέπεισαν ν’ ἀρνηθεῖ τὴν ἀσέβεια, ἀφοῦ κι αὐτὸς ἔτυχε τῆς θεραπείας ἀπὸ τοὺς
ἁγίους. Ὅταν δηλαδὴ αὐτὸς ἄρχισε νὰ ρωτάει τοὺς ἁγίους καὶ νὰ τοὺς ἀπειλεῖ ὅτι
θὰ τοὺς βασανίσει ἂν δὲν ἀρνηθοῦν τὸν Χριστό, τότε, –ὦ θείας δίκης!–, βγῆκε ἀπ’
τὸν τόπο της ἡ θέση τοῦ προσώπου του καὶ γύρισε πίσω στὴν ράχη του· καὶ τότε γιατρεύτηκε
ἀπὸ τοὺς ἁγίους. Γιὰ τὸ θαῦμα τοῦτο πίστεψαν στὸν Χριστὸ ὅσοι βρίσκονταν ἐκεῖ
καὶ ὁ θεραπευθεὶς βασιλεὺς μὲ τοὺς οἰκιακούς του, γι’ αὐτὸ καὶ μὲ τιμὴ ἔστειλε πίσω
τοὺς ἁγίους στοὺς συγγενεῖς καὶ οἰκείους τους.
Ὕστερα
ὅμως, ὁ διδάσκαλός τους στὴν ἰατρικὴ τέχνη, ἐπειδὴ φθόνησε γιὰ τὴν δόξα καὶ
προκοπὴ ποὺ εἶχαν, τοὺς ἀνέβασε πάνω σὲ ἕνα βουνό, μὲ σκοπὸ δῆθεν νὰ συνάξουν
ἰατρικὰ βότανα· κι ἐκεῖ, ἀφοῦ ὅρμησε ὁ δόλιος κατὰ τῶν ἁγίων τοὺς θανάτωσε μὲ τὶς
πέτρες.
Ταῖς Αὐτῶν
ἁγίαις πρεσβείαις, Χριστὲ ὁ Θεός, ἐλέησον καὶ σῶσον ἡμᾶς. Ἀμήν.
* «Συναξαριστὴς τῶν δώδεκα μηνῶν» τοῦ Ἁγίου Νικοδήμου τοῦ
Ἁγιορείτου, τόμ. 6ος, σελ. 9, 10. (Μικρὴ φραστικὴ διασκευή, ὑπὸ ἱερομ.
Ν. ἁγιορείτου).