Στοὺς μεταστάντες
Ὁ
τάφος εἶναι παγερός, τῆς κρύας λήθης κτῆμα
μὰ
δὲν χωρίζει τὶς ψυχές, πολλὲς φορές, τὸ μνῆμα.
Ναὶ
τῆς ἀγάπης ὁ δεσμὸς ἂν τὶς ψυχὲς ἑνώσῃ
εἶν’
εὔκολο στὴ λήθη, λές, νὰ τόνε χαλαρώσῃ;
Σᾶς
ἐνθυμοῦμαι πάντοτε νεκροὶ ἀγαπημένοι
καὶ σκέπτομαι πὼς καὶ ἐμὲ ὁ τάφος περιμένει.
Ὁ ὅσιος Παῦλος ἐπίσκοπος Πλουσιάδος ὁ ὁμολογητής
Ἑορτάζει τὴν η΄ (8η) Μαρτίου.
ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*
Σάλπιγξ σιωπᾷ Παῦλος ὁ Πλουσιάδος,
Σάλπιγγος ἠχὴν τὴν τελευταίαν μένων.
Τοῦτος ὁ ἅγιος ἦταν κατὰ τοὺς χρόνους τῶν εἰκονομάχων. Βλέποντας αὐτοὺς νὰ φέρονται μὲ μεγάλη μανία καὶ θυμὸ κατὰ τῆς Ἐκκλησίας τοῦ Χριστοῦ, ν’ ἀνατρέπουν κάθε ἀκρίβεια νόμων, ν’ ἀφανίζουν τὶς μορφὲς τῶν ἁγίων εἰκόνων καὶ νὰ καταστρέφουν τὴν εὐπρέπεια καὶ τὸν στολισμὸ τῶν ἱερῶν ναῶν, τοὺς κατατόξευσε μὲ τὰ λόγια του σὰν μὲ βέλη. Κι ἔτσι ὑπέμεινε ἀπ’ αὐτοὺς ἐξορίες, διωγμοὺς καὶ ἄλλες πολλὲς σκληραγωγίες γιὰ τὴν τιμὴ καὶ προσκύνηση τῆς τοῦ Χριστοῦ ἁγίας εἰκόνας. Ἀφοῦ λοιπὸν ἀγωνίσθηκε ἀνδρείως καὶ γενναίως ὑπὲρ τῆς ὀρθοδόξου πίστεως, παρέδωσε τὴν ἁγία ψυχή του στὰ χέρια τοῦ Θεοῦ.
Ταῖς Αὐτοῦ ἁγίαις πρεσβείαις, Χριστὲ ὁ Θεός, ἐλέησον καὶ σῶσον ἡμᾶς. Ἀμήν.
* «Συναξαριστὴς τῶν δώδεκα μηνῶν» τοῦ Ἁγίου Νικοδήμου τοῦ Ἁγιορείτου, τόμ. 4ος, σελ. 53, 54. (Μικρὴ φραστικὴ διασκευή, ὑπὸ ἱερομ. Ν. ἁγιορείτου).
Ὁ ἅγιος Ἐφραὶμ πατριάρχης Ἀντιοχείας
Ἑορτάζει τὴν ζ΄ (7η) Μαρτίου.
ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*
Ἐφραὶμ ὁ ποιμὴν νῦν σύνεστι ποιμένι,
Μικρὸς μεγάλῳ· ὦ μεγάλης ἀξίας!
Τοῦτος ὁ ἅγιος Ἐφραὶμ ἦταν Ἀμιδηνός, ἔχοντας τὸ ἀξίωμα τοῦ κόμητος, ἐπὶ τοῦ βασιλέως Ἰουστίνου τοῦ Θρᾳκός, ἐν ἔτει φιη΄ (518). Κι ἐρχόμενος γιὰ ν’ ἀνακαινίσει τὴν Ἀντιόχεια, ἡ ὁποία εἶχε γκρεμισθεῖ γιὰ δεύτερη φορὰ ἀπ’ τοὺς σεισμούς, προχειρίσθηκε, μὲ νεύση (ὑπόδειξη, συγκατάθεση) βασιλική, ἀπὸ τὸν λαὸ τῆς Ἀντιόχειας ἐπίσκοπος, ἐν ἔτει φκζ΄ (527), ὅπως γράφει ὁ Μελέτιος (τόμ. δ΄, σελ. 115), καθὼς κάποτε ἔτσι προχειρίσθηκε καὶ ὁ ἅγιος Ἀμβρόσιος Μεδιολάνων. Ἦταν δὲ ὁ Ἐφραὶμ τοῦτος μέγας ἐχθρὸς τῶν Μονοφυσιτῶν, γι’ αὐτὸ κ’ ἔγραψε κατ’ αὐτῶν ἰσχυρῶς, ὅπως λέγει ὁ Φώτιος.
Τοῦτος ἄκουσε ὅτι στὴν Ἱεράπολη ἦταν κάποιος μοναχὸς στυλίτης ἀκόλουθος τοῦ μονοφυσίτου Σεβήρου. Κινούμενος, λοιπόν, μὲ θεῖο ζῆλο, πῆγε σ’ ἐκεῖνον κι ἄρχισε νὰ τὸν διδάσκει τὴν ὀρθοδοξία τῆς πίστεως, ἀλλ’ ἐκεῖνος οὐδόλως ἐπείθετο στὰ λόγια του, μόνο εἶπε:
Ὁ ἅγιος μάρτυς Κόνων ὁ κηπουρός
Ἑορτάζει τὴν ε΄ (5η) Μαρτίου.
ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*
Ἥλων τύπους φέροντι Κυρίῳ Κόνων,
Ἥλων τύπους πρόσεισιν εἰς πόδας φέρων.
Τοῦτος ὁ Ἅγιος ἦταν κατὰ τοὺς χρόνους τοῦ Δεκίου τοῦ βασιλέως, ἐν ἔτει σνα΄ (251), καταγόμενος ἀπ’ τὴν πόλη Ναζαρέτ. Φεύγοντας δὲ ἀπὸ τὴν πατρίδα του πῆγε στὴν πόλη Μάνδρων, στὴν ἐπαρχία Παμφυλίας, κ’ ἔμενε σὲ τόπο ὀνομαζόμενο Κάρμηλα ἢ Κάρμενα καλλιεργῶντας ἕνα κῆπο, τὸν ὁποῖο ποτίζοντας καὶ φυτεύοντας μὲ διάφορα λάχανα, ἀπ’ ἐκεῖνα ποριζόταν τ’ ἀναγκαῖα τῆς ζωῆς. Κ’ ἦταν κατὰ τὴν γνώμη τόσο ἀκέραιος κι ἁπλὸς, ὥστε, ὅταν συνάντησε ἐκείνους ποὺ ἦλθαν νὰ τὸν συλλάβουν κ’ ἔβλεπε ὅτι ἐκεῖνοι τὸν χαιρετοῦσαν, τοὺς ἀντιχαιρετοῦσε κι αὐτὸς μ’ ὅλη του τὴν ψυχὴ καὶ τὴν καρδιά. Καὶ ἀφοῦ τοῦ φανέρωσαν ὅτι ὁ ἡγεμόνας Πούπλιος τὸν καλεῖ γιὰ νὰ πάει πρὸς αὐτόν, ἀποκρίθηκε ὁ Ἅγιος μὲ ἁπλότητα:
Τί εἶναι πιὸ ἑπιθυμητὸ στὸν ἄνθρωπο;
Ἁγίου Ἰωάννου τῆς Κρονστάνδης*
Τί εἶναι πιὸ
ἑπιθυμητὸ στὸν ἄνθρωπο;
Ἡ λύτρωσή του ἀπὸ τὰ δεσμὰ τῆς ἁμαρτίας, ἡ
συγχώρησή του καὶ ἡ κατάκτηση τῆς ἁγιότητος.
Γιατί; Γιατὶ οἱ ἁμαρτίες, ὅπως λόγου χάριν ἡ ὑπερηφάνεια, ἡ κακὴ συμπεριφορὰ πρὸς τὸν πλησίον, ἡ φιλαργυρία, ὁ φθόνος κ.λ.π., μᾶς χωρίζουν ἀπὸ τὸν Θεό, τὴν Πηγὴ τῆς Ζωῆς, μᾶς ἀποξενώνουν ἀπὸ τὶς καρδιὲς τῶν ἄλλων ἀνθρώπων καὶ μᾶς ὁδηγοῦν στὸν πνευματικὸ θάνατο.
Ἡ ὁσία Πιαμοῦν ἡ παρθένος
Ἑορτάζει τὴν γ΄ (3η) Μαρτίου.
Ἐκ τοῦ ΛΑΥΣΑΪΚΟΥ*
Κροσσωτὰ χρυσᾶ Πιαμοῦν μελαμφόρος,
Τὰς ἀρετὰς ἄπεισιν ἠμφιεσμένη.
Αὐτὴ ἡ παρθένος ἡ Πιαμοῦν, ὅταν ζοῦσε μὲ τὴν μητέρα της, ἔτρωγε πάντοτε μιὰ φορὰ τὴν ἡμέρα, κι ἔγνεθε νῆμα γιὰ νὰ τρέφεται. Αὐτὴ ἀξιώθηκε νὰ λάβει χάρη Θεοῦ.
Μιὰ φορὰ συνέβη στὰ μέρη τῆς Αἰγύπτου, μία χώρα νὰ κάμει μάχη μὲ μιὰ ἄλλη γιὰ τὴν μοιρασιὰ τοῦ νεροῦ ποὺ ἐρχόταν στὶς χῶρες, καὶ στὶς ὁποῖες μοιρασιὲς ἀκολούθησαν (ἔγιναν) πολλὰ φονικά. Κατὰ τοῦτο λοιπόν, ἐπειδὴ ἡ μία χώρα ἦταν μεγαλύτερη καὶ πολυάνθρωπη, βγῆκαν ὅλοι ὁπλισμένοι μὲ κοντάρια κι ἄλλα ἅρματα, κι ὅρμησαν νὰ πᾶνε νὰ φονεύσουν τοὺς ἀνθρώπους τῆς μικρότερης χώρας, στὴν ὁποία ἦταν καὶ ἡ παρθένος Πιαμοῦν. Πρὸς αὐτὴν ἦλθε Ἄγγελος Κυρίου καὶ τῆς ἔδωκε εἴδηση, ὅτι ἔρχονται ν’ ἀφανίσουν τὴν χώρα τους. Καί ’κείνη παρευθὺς ἔστειλε καὶ λάλησε τοὺς Ἱερεῖς, καὶ τοὺς εἶπε νὰ βγοῦν νὰ προϋπαντήσουν τοὺς φονεῖς, νὰ τοὺς παρακαλέσουν γιὰ νὰ μὴ φονευθοῦν κι αὐτοὶ καὶ ὅλοι τῆς χώρας. Ὅμως οἱ Ἱερεῖς φοβήθηκαν νὰ βγοῦν σὲ προϋπάντηση τέτοιας ὁρμῆς (ἐπίθεσης). Διὰ τοῦτο ἔπεσαν ὅλοι μικροὶ καὶ μεγάλοι στὰ πόδια τῆς Ἁγίας, μ’ ὅποιον τρόπο μπορέσει νὰ βοηθήσει τὴν χώρα της.
ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ
ΚΥΡΙΑΚΗΣ ΙΖ΄ ΛΟΥΚΑ
(Λουκ. ιε΄ 11-32)
«Εἶπεν ὁ Κύριος τὴν παραβολὴν ταύτην· Ἄνθρωπός τις εἶχε δύο υἱούς.
καὶ εἶπεν ὁ νεώτερος αὐτῶν τῷ πατρί· πάτερ, δός μοι τὸ ἐπιβάλλον μέρος τῆς οὐσίας. καὶ διεῖλεν αὐτοῖς τὸν βίον.
καὶ μετ᾽ οὐ πολλὰς ἡμέρας συναγαγὼν ἅπαντα ὁ νεώτερος υἱὸς ἀπεδήμησεν εἰς χώραν μακράν, καὶ ἐκεῖ διεσκόρπισε τὴν οὐσίαν αὐτοῦ ζῶν ἀσώτως.
δαπανήσαντος δὲ αὐτοῦ πάντα ἐγένετο λιμὸς ἰσχυρὸς κατὰ τὴν χώραν ἐκείνην, καὶ αὐτὸς ἤρξατο ὑστερεῖσθαι.
καὶ πορευθεὶς ἐκολλήθη ἑνὶ τῶν πολιτῶν τῆς χώρας ἐκείνης, καὶ ἔπεμψεν αὐτὸν εἰς τοὺς ἀγροὺς αὐτοῦ βόσκειν χοίρους.
καὶ ἐπεθύμει γεμίσαι τὴν κοιλίαν αὐτοῦ ἀπὸ τῶν κερατίων ὧν ἤσθιον οἱ χοῖροι, καὶ οὐδεὶς ἐδίδου αὐτῷ.
εἰς ἑαυτὸν δὲ ἐλθὼν εἶπε· πόσοι μίσθιοι τοῦ πατρός μου περισσεύουσιν ἄρτων, ἐγὼ δὲ λιμῷ ἀπόλλυμαι!
ἀναστὰς πορεύσομαι πρὸς τὸν πατέρα μου καὶ ἐρῶ αὐτῷ· πάτερ, ἥμαρτον εἰς τὸν οὐρανὸν καὶ ἐνώπιόν σου·
οὐκέτι εἰμὶ ἄξιος κληθῆναι υἱός σου· ποίησόν με ὡς ἕνα τῶν μισθίων σου.
ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ
ΚΥΡΙΑΚΗΣ ΛΔ΄
(Α΄ Κορ. ς΄ 12 – 20)
«Ἀδελφοί, πάντα μοι ἔξεστιν, ἀλλ᾽ οὐ πάντα συμφέρει· πάντα μοι ἔξεστιν, ἀλλ᾽ οὐκ ἐγὼ ἐξουσιασθήσομαι ὑπό τινος.
τὰ βρώματα τῇ κοιλίᾳ, καὶ ἡ κοιλία τοῖς βρώμασιν· ὁ δὲ Θεὸς καὶ ταύτην καὶ ταῦτα καταργήσει. τὸ δὲ σῶμα οὐ τῇ πορνείᾳ, ἀλλὰ τῷ Κυρίῳ, καὶ ὁ Κύριος τῷ σώματι·
ὁ δὲ Θεὸς καὶ τὸν Κύριον ἤγειρε καὶ ἡμᾶς ἐξεγερεῖ διὰ τῆς δυνάμεως αὐτοῦ.
οὐκ οἴδατε ὅτι τὰ σώματα ὑμῶν μέλη Χριστοῦ ἐστιν; ἄρας οὖν τὰ μέλη τοῦ Χριστοῦ ποιήσω πόρνης μέλη; μὴ γένοιτο.
ἢ οὐκ οἴδατε ὅτι ὁ κολλώμενος τῇ πόρνῃ ἓν σῶμά ἐστιν; ἔσονται γάρ, φησίν, οἱ δύο εἰς σάρκα μίαν·
ὁ δὲ κολλώμενος τῷ Κυρίῳ ἓν πνεῦμά ἐστι.
φεύγετε τὴν πορνείαν. πᾶν ἁμάρτημα ὃ ἐὰν ποιήσῃ ἄνθρωπος ἐκτὸς τοῦ σώματός ἐστιν, ὁ δὲ πορνεύων εἰς τὸ ἴδιον σῶμα ἁμαρτάνει.
ἢ οὐκ οἴδατε ὅτι τὸ σῶμα ὑμῶν ναὸς τοῦ ἐν ὑμῖν Ἁγίου Πνεύματός ἐστιν, οὗ ἔχετε ἀπὸ Θεοῦ, καὶ οὐκ ἐστὲ ἑαυτῶν;
ἠγοράσθητε γὰρ τιμῆς· δοξάσατε δὴ τὸν Θεὸν ἐν τῷ σώματι ὑμῶν καὶ ἐν τῷ πνεύματι ὑμῶν, ἅτινά ἐστι τοῦ Θεοῦ.»
Ὁ ἅγιος μάρτυς Ἡσύχιος ὁ Συγκλητικός
Ἑορτάζει τὴν β΄ (2α) Μαρτίου.
ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*
Ποταμὸν Ἡσύχιος ὑδάτων ἔδυ,
Ὅπως ποταμὸν τοῦ πυρὸς διεκφύγῃ.
Δευτερίῃ προσέβη Ἡσύχιος ἐν πόλου ὅρμοις.
Τοῦτος ὁ ἅγιος μάρτυς Ἡσύχιος ἦταν κατὰ τοὺς χρόνους τοῦ βασιλέως Μαξιμιανοῦ, ἐν ἔτει τβ΄ (302), καὶ ὑπῆρχε πρῶτος τοῦ βασιλικοῦ παλατιοῦ καὶ τῆς βουλῆς τῆς Συγκλήτου, διότι ἦταν μαγιστριανὸς στὸ ἀξίωμα. Ἐπειδὴ ὅμως ὁ Μαξιμιανὸς πρόσταξε ὅλοι οἱ Χριστιανοὶ ὅσοι ἦσαν βασιλικοὶ στρατιῶτες, ἐὰν δὲν ἀρνηθοῦν τὸν Χριστό, νὰ στερηθοῦν τὶς ζῶνες τους (οἱ ὁποῖες ἦσαν σημεῖο τῆς βασιλικῆς τους ἀξίας) καὶ νὰ ζοῦνε ὡς ἰδιῶτες καὶ ἄτιμοι (δίχως τιμές), ἕνεκα τῆς παράνομης τούτης προσταγῆς, πολλοὶ Χριστιανοὶ προτίμησαν καλύτερα νὰ ζοῦνε χωρὶς καμμιὰ ἐξωτερικὴ τιμή, παρὰ νἄχουν μὲν τιμές, ἀλλὰ ν’ ἀπωλέσουν τὶς ψυχές τους· καὶ μαζὶ μὲ τοὺς ἀνωτέρω Χριστιανοὺς συναριθμήθηκε κι ὁ ἅγιος Ἡσύχιος.
Μαθαίνοντας τοῦτο ὁ βασιλεύς, πρόσταξε νὰ ξεντυθεῖ τὰ πολύτιμα φορέματα, τὰ ὁποῖα φοροῦσε ὁ ἅγιος, καὶ νὰ ντυθεῖ πενιχρὸ μανδύα χωρὶς μανίκια ὑφασμένο ἀπὸ μαλλιά, καὶ νὰ συναναστρέφεται μὲ τὶς γυναῖκες πρὸς ἀτιμία καὶ καταφρόνηση.
Ἡ ἁγία μάρτυς Ἀντωνίνα
Ἑορτάζει τὴν α΄ (1η) Μαρτίου.
ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ*
Θάλαμος ἡ θάλασσα νυμφικὸς γίνῃ,
Ἀντωνίναν κρύπτουσα νύμφην Κυρίου.
Ἡ ἁγία Ἀντωνίνα καταγόταν ἀπ’ τὴν πόλη Νίκαια (νῦν καλουμένη τουρκιστὶ Ἰζνίκ), κατὰ τοὺς χρόνους τοῦ βασιλέως Μαξιμιανοῦ, ἐν ἔτει σϞε΄ (295). Καὶ ἀφοῦ λοιπὸν παρουσιάσθηκε μπροστὰ στὸν βασιλέα κι ὁμολόγησε τὸν Χριστὸ μὲ παρρησία, πρῶτα μὲν λαμβάνει διάφορα βασανιστήρια καὶ ρίχνεται στὴν φυλακή, ἔπειτα ὅμως βγαίνει ἀπ’ τὴν φυλακὴ ἀλλ’ ἐπειδὴ δὲν πείσθηκε νὰ θυσιάσει στὰ εἴδωλα, κρεμιέται καὶ ξεσχίζεται στὰ πλευρά.